Skip To Content
JEWISH. INDEPENDENT. NONPROFIT.
Yiddish

ייִוואָ ווערט אָנערקענט דורך אַמעריקאַנער רעגירונג פֿאַרן ראַטעווען קולטור־אוצרותYIVO recognized by US government for saving cultural treasures

דורך דער סובווענץ פֿון $119,433, וועט מען אויפֿהאַלטן פֿיר זאַמלונגען פֿאַרבונדן מיטן ייִדישן טעאַטער און מוזיק.

דער מלוכישער „אינסטיטוט פֿאַר מוזיי־אַרבעטער און ביבליאָטעקערײַ“ האָט לעצטנס געגעבן דעם ייִוואָ אַ סובווענץ פֿון $119,433 אויפֿצוהאַלטן פֿיר זאַמלונגען פֿאַרבונדן מיטן ייִדישן טעאַטער און מוזיק. 

די פֿעדעראַלע סובווענץ־פּראָגראַם, „דאָס ראַטעווען אַמעריקעס קולטורעלע אוצרות“, שטיצט אונטער אַרכיוואַלע פּראָיעקטן, ווי אויך היסטאָרישע בנינים, אַרכעאָלאָגישע גראָבונגען און נאַציאָנאַלע פּאַרקן, וואָס שפּיגלען אָפּ די רײַכקייט פֿון דער אַמעריקאַנער קולטור־ירושה.

די סובווענץ וואָס מע האָט געשאָנקען דעם ייִוואָ וועט דערמעגלעכן דאָס אויפֿהאַלטן און דיגיטאַליזירן פֿיר זאַמלונגען וואָס זענען אַ טייל פֿונעם „ווילנער פּראָיעקט אויפֿן נאָמען פֿון עדוואַרד בלאַנק“. די ערשטע זאַמלונג איז די פֿונעם אַמאָליקן „אסתּר־רחל קאַמינסקאַ טעאַטער־מוזיי“. דאָס איז געווען דער אָריגינעלער טעאַטער־אַרכיוו פֿונעם ווילנער ייִוואָ, און נעמט אַרײַן כּתבֿ־ידן, אַפֿישן, בריוו און בילדער פֿאַרבונדן מיטן ייִדישן טעאַטער אין פּוילן און אַנדערע לענדער פֿאַרן חורבן. 

די צווייטע איז די מוזיק־זאַמלונג פֿונעם אַמאָליקן „אסתּר־רחל קאַמינסקאַ טעאַטער־מוזיי“, וואָס באַשטייט פֿון זעלטענער מוזיק געשריבן מיט דער האַנט, אַרײַנגערעכנט די פּאַרטיטורן פֿון 200 אָפּערעס, אָפּערעטעס און וואָדעוויל־סקיצן אין אַמעריקע און אייראָפּע.

די סובווענץ וועט אויך סובסידירן די דיגיטאַליזירונג פֿונעם אַרכיוו פֿון אַבֿרהם משה בערנשטיין, וואָס איז געווען אַן אָנפֿירנדיקער חזן, כאָרמײַסטער, קאָמפּאָזיטאָר און מוזיקאָלאָג, אַקטיוו אין ווילנע פֿונעם סוף 19טן יאָרהונדערט ביז די 1930ער יאָרן. די זאַמלונג נעמט אַרײַן די נאָטן פֿון חזנות, פֿאָלקסלידער און קינדער־לידער.  

די פֿערטע זאַמלונג איז דער אַרכיוו פֿונעם אַנשטאַלט, וואָס איז אַמאָל געווען דער וויכטיקסטער אינסטיטוט געווידמעט דער מיזרח־אייראָפּעיִשער ייִדישער מוזיק. דער אַרכיוו פֿונעם פּעטערסבורגער „געזעלשאַפֿט פֿאַר ייִדישער פֿאָלקסמוזיק“ נעמט אַרײַן בריוו, פּראָטאָקאָלן, אַפֿישן און מוזיק פֿון דער געזעלשאַפֿט צווישן די יאָרן 1908־1930. די זאַמלונג נעמט אויך אַרײַן מאַטעריאַלן פֿון דער מוזיק־אָפּטיילונג בײַ דער קיִעווער „קולטור־ליגע“ (1920־1926) און די מוזיק־אָפּטיילונג בײַ דער „ייִדישער היסטאָרישער און עטנאָגראַפֿישער געזעלשאַפֿט“ אין לענינגראַד (1927־1929). 

כאָטש מע האָט געשאַפֿן די פֿיר זאַמלונגען אין אייראָפּע, נעמען זיי אַרײַן אַ סך מאַטעריאַלן פֿאַרבונדן מיט דער אַמעריקאַנער ייִדישער קולטור־ירושה. יונתן ברענט, דער דירעקטאָר און הויפּט־פֿאַרוואַלטער פֿונעם ייִוואָ, האָט איבערגעגעבן אין אַ פּרעסע־קאָמוניקאַט, אַז „אָט די סובווענץ פֿונעם ׳אינסטיטוט פֿאַר מוזיי־אַרבעטער און ביבליאָטעקערײַ׳ איז אַ באַווײַז, אַז דאָס אויפֿהאַלטן די דאָזיקע זאַמלונגען איז ניט בלויז וויכטיק פֿאַר דער ייִדישער קולטור־ירושה, נאָר פֿאַר דער אַמעריקאַנער קולטור־ירושה בכלל.“ 

 צווישן די פֿריִערדיקע חפֿצים און בנינים וואָס האָבן באַקומען געלט פֿון דער פֿעדעראַלער פּראָגראַם „דאָס ראַטעווען אַמעריקעס קולטורעלע אוצרות“ זענען די הײַזער פֿונעם אַרכיטעקט פֿראַנק לויד רײַט, דער זינגער און אַקטיאָר פּאָל ראָבסאָן און די באַפֿרײַערין פֿון שקלאַפֿן און אַקטיוויסטקע האַריעט טאָבמאַן; די אַרכיוון פֿונעם מאָלער נאָרמאַן ראָקוועל און דעם שרײַבער ערנעסט העמינגוויי, און דעם נאַציאָנאַלן קאַטעדראַל אין וואַשינגטאָן.

This is a moment of great uncertainty. Here’s what you can do about it.

We hope you appreciated this article. Before you go, we’d like to ask you to please support the Forward’s independent Jewish news this Passover. All donations are being matched by the Forward Board - up to $100,000.

This is a moment of great uncertainty for the news media, for the Jewish people, and for our sacred democracy. It is a time of confusion and declining trust in public institutions. An era in which we need humans to report facts, conduct investigations that hold power to account, tell stories that matter and share honest discourse on all that divides us.

With no paywall or subscriptions, the Forward is entirely supported by readers like you. Every dollar you give this Passover is invested in the future of the Forward — and telling the American Jewish story fully and fairly.

The Forward doesn’t rely on funding from institutions like governments or your local Jewish federation. There are thousands of readers like you who give us $18 or $36 or $100 each month or year.

Support our mission to tell the Jewish story fully and fairly.

Republish This Story

Please read before republishing

We’re happy to make this story available to republish for free, unless it originated with JTA, Haaretz or another publication (as indicated on the article) and as long as you follow our guidelines.
You must comply with the following:

  • Credit the Forward
  • Retain our pixel
  • Preserve our canonical link in Google search
  • Add a noindex tag in Google search

See our full guidelines for more information, and this guide for detail about canonical URLs.

To republish, copy the HTML by clicking on the yellow button to the right; it includes our tracking pixel, all paragraph styles and hyperlinks, the author byline and credit to the Forward. It does not include images; to avoid copyright violations, you must add them manually, following our guidelines. Please email us at [email protected], subject line “republish,” with any questions or to let us know what stories you’re picking up.

We don't support Internet Explorer

Please use Chrome, Safari, Firefox, or Edge to view this site.