ווידעאָ: אַ ייִדיש־רעדערין אין סווינציאַן, ליטע אין 2004VIDEO: A native Yiddish speaker in Svintsyán, Lithuania in 2004
בלומקע קאַץ דערציילט וועגן איר ערשטן מאַנס טאַטן, ר׳ יאַנקל־דוד יאַוויטש, וואָס איז געווען דער גבאי פֿון דער שנײַדערישער קלויז.
Graphic by Angelie Zaslavsky
די פֿאַרגאַנגענע וואָך איז אַרויפֿגעשטעלט געוואָרן אויף יוטוב אַן אינטערוויו אויף ייִדיש מיט אַ פֿרוי אין סווינציאַן, ליטע, דורכגעפֿירט פֿונעם ייִדישן לינגוויסט, ד״ר הירשע־דוד כּ״ץ.
די פֿרוי אין דעם ווידעאָ, בלומקע קאַץ, גיט איבער זכרונות וועגן איר ערשטן מאַן, שימקע יאַוויטש, וואָס איז דערשאָסן געוואָרן דורך די סאָוועטן נאָכן איבערגיין די גרענעץ פֿון ווילנע אין די 1930ער.
זי דערציילט אויך וועגן יאַוויטשעס זיידן, ר׳ יאַנקל־דוד יאַוויטש, וואָס איז געווען דער גבאי פֿון דער שנײַדערישער קלויז. „אָן אים פֿלעגט קיין איין תּפֿילה זיך ניט אָנהייבן,‟ האָט זי געזאָגט. ער איז אויך געווען אַ מלמד פֿון די עלטערע קינדער אין חדר, מיט וועמען ער האָט געלערנט גמרא און רשי.
אַ הויכפּונקט פֿונעם אינטערוויו איז ווען בלומקע קאַץ ווײַזט אַ פֿאָטאָגראַפֿיע פֿון אַ שׂימחה וואָס איז פֿאָרגעקומען בערך אין 1933 און גיט אָן די נעמען פֿון אַלע יונגע לײַט אינעם בילד.
דער ווידעאָ איז איינער פֿון הונדערטער אינטערוויוען מיט געבוירענע ייִדיש־רעדער, וואָס ק״ץ האָט פֿילמירט במשך פֿון זײַנע עקספּעדיציעס איבער ליטע זוכנדיק געבוירענע ייִדיש־רעדער. דעם ריזיקן ווידעאָ־אַרכיוו קען מען איצט געפֿינען אָנלײַן דאָ..
This is a moment of great uncertainty. Here’s what you can do about it.
We hope you appreciated this article. Before you go, we’d like to ask you to please support the Forward’s independent Jewish news this Passover. All donations are being matched by the Forward Board - up to $100,000.
This is a moment of great uncertainty for the news media, for the Jewish people, and for our sacred democracy. It is a time of confusion and declining trust in public institutions. An era in which we need humans to report facts, conduct investigations that hold power to account, tell stories that matter and share honest discourse on all that divides us.
With no paywall or subscriptions, the Forward is entirely supported by readers like you. Every dollar you give this Passover is invested in the future of the Forward — and telling the American Jewish story fully and fairly.
The Forward doesn’t rely on funding from institutions like governments or your local Jewish federation. There are thousands of readers like you who give us $18 or $36 or $100 each month or year.
Support our mission to tell the Jewish story fully and fairly.
