צום ערשטן מאָל אין דער געשיכטע — אַ „ניו־יאָרק טײַמס“־אַרטיקל אין גאַנצן אויף ייִדישFor the first time ever — a New York Times article completely in Yiddish
דער באַריכט וועגן דעם מצבֿ פֿון דער דערציִונג אין די ניו־יאָרקער חרדישע מוסדות איז באַזירט אויף אַ חדשים־לאַנגער אויספֿאָרשונג.
Graphic by Angelie Zaslavsky
צום ערשטן מאָל אין איר געשיכטע, האָט די וועלטבאַרימטע צײַטונג, די „ניו־יאָרק טײַמס“, אַרויסגעלאָזט אַן אַרטיקל אין גאַנצן אויף ייִדיש. דעם אַרטיקל קען מען בלויז לייענען אינעם דיגיטאַלישן פֿאָרמאַט.
דער אַרטיקל, וואָס איז פּובליקירט געוואָרן דעם 11טן סעפּטעמבער אין איינעם מיטן אָריגינעלן אַרטיקל, גיט איבער אַ שטאַרק קריטישן באַריכט וועגן די ריזיקע געלטער וואָס די חסידישע מוסדות האָבן במשך פֿון יאָרן באַקומען פֿון דער רעגירונג — נאָענט צו אַ ביליאָן דאָלאַר — נישט געקוקט אויף דער גאָר שוואַכער קוואַליטעט פֿון די לימודי־חול, די סעקולערע לימודים, וואָס זיי האָבן געלערנט די קינדער.
דער אַרטיקל איז אָנגעשריבן געוואָרן אויפֿן סמך פֿון אַן אינטענסיווער חדשים־לאַנגער אויספֿאָרשונג פֿון די חרדישע מוסדות אין ברוקלין און דעם מאָנסי־ראַיאָן, וואָס האָט באַוויזן אַז די קינדער אין די מוסדות ווערן סיסטעמאַטיש באַרויבט פֿון אַן עלעמענטאַרער דערציִונג, דערפֿירנדיק צו אַ פֿאַרכּישופֿטער ראָד פֿון אַרבעטלאָזיקייט און פֿינאַנציעלער אָפּהענגיקייט.
אַ באַווײַז פֿונעם אָנגעווייטיקטן מצבֿ אין די מוסדות און ישיבֿות איז בולט אַנטדעקט געוואָרן נאָך דעם ווי דער מוסד „תּלמוד תּורה תּורה ויראה דרבינו יואל מ’סאַטמאַר“ האָט אין 2019 מסכּים געווען צו געבן מער ווי 1,000 פֿון אירע תּלמידים שטאָטישע סטאַנדאַרדיזירטע עקזאַמענס אין לייענען און אין רעכענען (מאַטעמאַטיק).
יעדער תּלמיד וואָס האָט גענומען דעם עקזאַמען איז דורכגעפֿאַלן.
כּדי צו לייענען דעם גאַנצן ייִדישן אַרטיקל, גיט אַ קוועטש דאָ.
This is a moment of great uncertainty. Here’s what you can do about it.
We hope you appreciated this article. Before you go, we’d like to ask you to please support the Forward’s independent Jewish news this Passover.
This is a moment of great uncertainty for the news media, for the Jewish people, and for our sacred democracy. It is a time of confusion and declining trust in public institutions. An era in which we need humans to report facts, conduct investigations that hold power to account, tell stories that matter and share honest discourse on all that divides us.
With no paywall or subscriptions, the Forward is entirely supported by readers like you. Every dollar you give this Passover is invested in the future of the Forward — and telling the American Jewish story fully and fairly.
The Forward doesn’t rely on funding from institutions like governments or your local Jewish federation. There are thousands of readers like you who give us $18 or $36 or $100 each month or year.
Support our mission to tell the Jewish story fully and fairly.
