ווידעאָ: הרבֿ סאָלאָווייטשיק באַשרײַבט פּערזענלעכן פֿאַל פֿון „אויפֿוועקן זיך‟ צו טאָן תּשובֿהWATCH: Rabbi Soloveitchik tells personal story of “awakening” to repentance
אַ נײַע וועבזײַט נעמט אַרײַן ווידעאָס פֿונעם רבֿס ייִדישע דרשות וועגן דעם ייִדנס צוגאַנג צו תּורה און מדינת־ישׂראל
Graphic by Angelie Zaslavsky
אין אַ ווידעאָ וואָס מע האָט לעצטנס אַרויפֿגעשטעלט אויף יוטוב, האַלט דער גרויסער רבֿ, יוסף דבֿ הלוי סאָלאָווייטשיק ז״ל (באַקאַנט בײַ זײַנע תּלמידים און פֿאַרערער ווי פּשוט „דער רבֿ‟) אַ רירנדיקע דרשה אויף ייִדיש וועגן תּשובֿה טאָן אין די טעג פֿאַר ראש־השנה, ניצנדיק ווי אַ מוסטער אַן אמתע איבערלעבונג וואָס האָט אים געטראָפֿן אין מיטן דער נאַכט אין זײַן שטוב אין ברוקלײַן, מאַסאַטשוסעטס.
די דרשה, וואָס הייסט „הרהור תּשובֿה‟, האָט ער געהאַלטן אין 1975.
דער ווידעאָ, וואָס ווערט באַגלייט מיט ענגלישע אונטערקעפּלעך, איז אַ טייל פֿון אַ נײַער סעריע יוטובס פֿונעם רבֿס דרשות אויף ייִדיש, וואָס זײַנער אַ תּלמיד, ד״ר אַרנאָלד לוסטיגער, האָט געזאַמלט, איבערגעזעצט און אַרויפֿגעשטעלט אויף דער וועבזײַט „חומש מסורת הרבֿ‟, כּדי צו באַקענען דעם ברייטן עולם — סײַ די ייִדיש־קענער, סײַ די וואָס קענען נישט קיין ייִדיש — מיט די אָריגינעלע געדאַנקען און כאַריזמאַטישער וואַרעמקייט פֿונעם רבֿ, וואָס האָט יאָרן לאַנג פֿאַרכּישופֿט זײַנע צוהערער מיט די דרשות.
בײַם אָנהייב פֿון „הרהור תּשובֿה‟ רעכנט דער רבֿ אויס — ווי עס פּאַסט פֿאַר אַן אלול־דרשה — די פֿאַרשידענע סטאַדיעס פֿון תּשובֿה טאָן: אַז ערשטנס, דאַרף מען אָנערקענען אַז מע האָט געטאָן אַן עבֿירה; ערשט נאָך דעם קומט דאָס חרטה האָבן דערפֿאַר (דער רמב״ם באַצייכנט עס נישט בלויז ווי חרטה, נאָר ווי בושה); דערנאָך — דאָס פֿעסט באַשליסן אַז מע וועט טאַקע תּשובֿה טאָן דערפֿאַר; נאָך דעם — ווידוי, און ערשט בײַם סוף — דאָס תּפֿילה טאָן אַז גאָט זאָל אים מוחל זײַן. „תּשובֿה — זאָגט הרבֿ סאָלאָווייטשיק — איז אַ ריכטיק פֿאָרמולירטע און לאָגיש געבויטע איינהייט.‟
דער רבֿ גיט אָבער נישט בלויז אַ דורכגעטראַכטן אַנאַליז פֿון תּשובֿה, נאָר אויך זײַנע אייגענע טיף עמאָציאָנעלע איבערלעבונגען, כּדי בעסער צו אילוסטרירן דעם ענין פֿאַרן עולם — אַרײַנגערעכנט אַ רירנדיקן אינצידענט וואָס האָט אים געטראָפֿן אין מיטן דער נאַכט אין זײַן שטוב אין ברוקלײַן, מאַסאַטשוסעטס.
„איך האָב אויסגעגעבן אַ סך צײַט בײַם איבערזעצן און פּובליקירן די יערלעכע תּשובֿה־דרשות פֿון הרבֿ יוסף דבֿ־בער סאָלאָווייטשיק,‟ האָט ד״ר לוסטיגער געזאָגט דעם פֿאָרווערטס. „די דאָזיקע דרשה איז אַן אויסערגעוויינטלעכער בײַשפּיל, ווי ער ניצט זײַנע אייגענע פּערזענלעכע איבערלעבונגען אונטערצושפּאַרן זײַן לומדישע טעזע.‟
This is a moment of great uncertainty. Here’s what you can do about it.
We hope you appreciated this article. Before you go, we’d like to ask you to please support the Forward’s independent Jewish news this Passover.
This is a moment of great uncertainty for the news media, for the Jewish people, and for our sacred democracy. It is a time of confusion and declining trust in public institutions. An era in which we need humans to report facts, conduct investigations that hold power to account, tell stories that matter and share honest discourse on all that divides us.
With no paywall or subscriptions, the Forward is entirely supported by readers like you. Every dollar you give this Passover is invested in the future of the Forward — and telling the American Jewish story fully and fairly.
The Forward doesn’t rely on funding from institutions like governments or your local Jewish federation. There are thousands of readers like you who give us $18 or $36 or $100 each month or year.
Support our mission to tell the Jewish story fully and fairly.
