ווידעאָ: אַן אויסגעצייכנטער פֿילם אויף ייִדיש וועגן ייִדן אין פּוילן גלײַך נאָכן חורבןVIDEO: An excellent Yiddish documentary about Jews in Poland the first year after the Holocaust
דער שעה־לאַנגער פֿילם איז איינער פֿון די זעלטענע דאָקומענטאַרן וואָס ווערן נאַרירט אין גאַנצן אויף ייִדיש.
Graphic by Angelie Zaslavsky
אַ דאָקומענטאַר וואָס געפֿינט זיך איצט אינעם ייִדישן פֿילמאַרכיוו אויפֿן נאָמען פֿון סטיווען ספּילבערג שילדערט, דורך נאַראַציע און ווידעאָ־אָפּשניטן, ווי די ייִדן האָבן געלעבט און געהאָלפֿן אויפֿבויען וואַרשע אין די ערשטע יאָרן נאָך דער צווייטער וועלט־מלחמה.
דער שעה־לאַנגער פֿילם, „מיר לעבן־געבליבענע“,וואָס איז פּראָדוצירט געוואָרן דורך שאול גאָסקינד און נתן גראָס, ווערט נאַרירט אין גאַנצן אויף ייִדיש, מיט דער מיט־באַטייליקונג פֿון דער אַקטריסע אידאַ קאַמינסקאַ און דעם כאָרעאָגראַף און טענצער פֿעליקס פֿיביך.
דער פֿילם נעמט אַרײַן ווידעאָ־אָפּשניטן וואָס ווײַזן,למשל, ווי אַ גרופּע ייִדן נעמען אַרויס פֿון אונטער דער ערד די שטויביקע קעסטלעך פֿונעם „עונג־שבת אַרכיוו“ וואָס עמנואל רינגלבלום האָט געהאַט באַגראָבן בשעת דער מלחמה. מע זעט ווי אַרבעטער בויען איבער די געבײַדע פֿונעם „צענטראַל־קאָמיטעט פֿון די פּוילישע ייִדן אין וואַרשע“ וואָס וועט אין גיכן ווערן דער מיטלפּונקט פֿון אַלע אינטערעסן פֿון די ייִדן אין לאַנד.
מע זעט אויך די פּנימער פֿון די ייִדישע כּלל־טוער אויף דער ערשטער זיצונג פֿונעם צענטראַל־קאָמיטעט, ווי זיי הערן אַ באַריכט וועגן דער סאָציאַלער הילף וואָס מע האָט שוין אָנגעהויבן אָרגאַניזירן לטובֿת די „צוריקגעקערטע פֿון די לאַגערן און שפּעטער פֿאַר די רעפּעריאַנטן“. מע ווײַזט אויך אינטימע סצענעס פֿון ייִדן וואָס טרעפֿן זיך אינעם נײַעם רעפּעריאַנטן־הויז: מאַמעס וואָס שפּילן זיך מיט זייערע עופֿעלעך און מיידעלעך וואָס שמייכלען שעמעוודיק צום ווידעאָגראַף.
דער פֿילם גיט נישט נאָר אַ פּרעכטיק בילד פֿון די ייִדן אין פּוילן במשך פֿונעם ערשטן יאָר פֿון דער באַפֿרײַונג, אָבער איז אויך איינער פֿון די זעלטענע דאָקומענטאַר־פֿילמען וואָס ווערן נאַרירט אין גאַנצן אויף ייִדיש, און איז דערפֿאַר אַ גוטער מיטל ווי ייִדיש־סטודענטן קענען הערן אַ נאַטירלעכן ייִדיש במשך פֿון אַ גאַנצער שעה.
This is a moment of great uncertainty. Here’s what you can do about it.
We hope you appreciated this article. Before you go, we’d like to ask you to please support the Forward’s independent Jewish news this Passover. All donations are being matched by the Forward Board - up to $100,000.
This is a moment of great uncertainty for the news media, for the Jewish people, and for our sacred democracy. It is a time of confusion and declining trust in public institutions. An era in which we need humans to report facts, conduct investigations that hold power to account, tell stories that matter and share honest discourse on all that divides us.
With no paywall or subscriptions, the Forward is entirely supported by readers like you. Every dollar you give this Passover is invested in the future of the Forward — and telling the American Jewish story fully and fairly.
The Forward doesn’t rely on funding from institutions like governments or your local Jewish federation. There are thousands of readers like you who give us $18 or $36 or $100 each month or year.
Support our mission to tell the Jewish story fully and fairly.
