שיקאַגער וואַרשטאַט וועט לערנען ווי צו דעשיפֿרירן ייִדישע כּתבֿ־ידןChicago workshop on deciphering handwritten Yiddish texts
דער צוויי־טאָגיקער קורס וועט ווײַזן פֿאָרשער פֿאַרשידענע סטראַטעגיעס צו לייענען אַן אומקלאָרע האַנטשריפֿט.
Graphic by Angelie Zaslavsky
אַז מע קען גוט ייִדיש און דעם אַלף־בית איז ניט שווער צו לייענען ייִדישע ביכער און צײַטונגען, סײַדן עס גייט אַ רייד וועגן רש׳׳י־שריפֿט אָדער דער אַמאָליקער ווײַבערטײַטש־שריפֿט (די קורסיווער שריפֿט פֿון אַלטע געדרוקטע ביכער). וואָס שייך מאָדערנע ביכער (זינט די 1830ער יאָרן) זענען די פֿאָרמען פֿון די געדרוקטע אותיות בדרך־כּלל גרינג צו דערקענען.
אַז מע וויל אָבער לייענען עפּעס געשריבן מיט דער האַנט, איז אָפֿט מאָל גאָר אַן אַנדער מעשׂה. דער אופֿן ווי אַזוי דער שרײַבער האָט פֿורמירט די אותיות בײַם שרײַבן מיטן פֿעדער און טינט איז געווען אַנדערש פֿון איין ראַיאָן צו אַן אַנדערן, און אַפֿילו פֿון איין מענטש צו אַ צווייטן. כאָטש די הײַנטיקע ישׂראלים שרײַבן העברעיִש און די חסידים — ייִדיש מער־ווייניקער אויף אַן איינהייטלעכן אופֿן, האָט מען פֿאַר דער מלחמה געשריבן געוויסע אותיות ווי „א‟, „ם‟, „ן‟, „ף‟ און אַפֿילו „ר‟ אויף כּלערליי אופֿנים.
כּדי צו באַקענען ייִדיש־פֿאָרשער מיט האַנט־געשריבענע ייִדישע בריוו און כּתבֿ־ידן, זיי זאָלן קענען בעסער דעשיפֿרירן די דאָזיקע טעקסטן, אָרדנט מען אײַן אַ ספּעציעלן צוויי־טאָגיקן קורס בײַם שיקאַגער אוניווערסיטעט, אין וועלכן מע וועט לערנען די פֿאָרשער סטראַטעגעיס ווי אַזוי זיך אַן עצה צו געבן מיט שווערע האַנטשריפֿטן. יאַנקל סאַלאַנט, אַ לאַנגיאָריקער קינסטלערישער רעדאַקטאָר פֿון עטלעכע ייִדישע זשורנאַלן און צענדליקער ביכער און אַ מומחה בײַם דעשיפֿרירן ייִדישע כּתבֿ־ידן, וועט באַקענען דעם עולם מיט פֿאַרשידענע מינים ייִדישע שריפֿטן און ווי אַזוי מע קען זיי גרינגער לייענען.
די וואַרשטאַטן, וואָס זענען בחינם און נעמען אַרײַן פֿיר מאָלצײַטן, וועלן פֿאָרקומען זונטיק, דעם 6טן סעפּטעמבער 2020 פֿון צוועלף אַ זייגער מיטאָגצײַט ביז נײַן אַ זייגער אין אָוונט און מאָנטיק, דעם 7טן סעפּטעמבער, פֿון אַכט אַ זייגער אין דער פֿרי ביז דרײַ אַ זייגער נאָך מיטאָג. כּדי אָנטייל צו נעמען אין דער פּראָגראַם, שיקט אַרײַן אַן אַפּליקאַציע, ביזן 1טן יוני. קוועטשט דאָ.
די פּראָגראַם ווערט אָרגאַניזירט דורך ד׳׳ר דזשעסיקאַ קירזיין, דער ייִדיש־פּראָפֿעסאָרין בײַם שיקאַגער אוניווערסיטעט בשותּפֿות מיט „אין געוועב‟ און אַ ריי אַקאַדעמישע אָפּטיילן בײַם שיקאַגער אוניווערסיטעט, נאָרטוועסטערן־אוניווערסיטעט, דעם אילינויער אוניווערסיטעט און דעם וויסקאָנסאָנער אוניווערסיטעט.
נאָך אינפֿאָרמאַציע, קוועטשט דאָ.
אַן אַרטיקל פֿון שׂרה־רחל שעכטער וועגן די שוועריקייטן פֿון דעשיפֿרירן ייִדישע כּתבֿ־ידן און ווי אַזוי די איבערזעצער גיבן זיך אַן עצה דערמיט קען מען לייענען דאָ.
It’s our birthday and we’re still celebrating!
We hope you appreciated this article. Before you go, we’d like to ask you to please support the Forward’s independent Jewish news.
This week we celebrate 129 years of the Forward. We’re proud of our origins as a Yiddish print publication serving Jewish immigrants. And we’re just as proud of what we’ve become today: A trusted source of Jewish news and opinion, available digitally to anyone in the world without paywalls or subscriptions.
We’ve helped five generations of American Jews make sense of the news and the world around them — and we aren’t slowing down any time soon.
As a nonprofit newsroom, reader donations make it possible for us to do this work. Support independent, agenda-free Jewish journalism and our board will match your gift in honor of our birthday!
Support our mission to tell the Jewish story fully and fairly.
