רירנדיקע ווידעאָס און לידער לזכר דעם פּאָעט וואָלף יוניןPoignant videos and songs in memory of the poet Wolf Younin
זײַנע לידער זענען געווען אַזוי פֿאָלקסטימלעך, אַז ס׳רובֿ מענטשן ווייסן הײַנט ניט ווער ס׳האָט זיי אָנגעשריבן.
Graphic by Angelie Zaslavsky
די וואָך פֿאַלט אויס דער יאָרצײַט פֿונעם ייִדישן פּאָעט, פֿאָלקלאָריסט, קאָלומניסט און זאַמלער פֿון ייִדישע ביכער, וואָלף יונין (1908־1984).
יונין איז לאַנגע יאָרן געווען אַ פֿאָרשער פֿון דער ייִדישער שפּראַך און פֿאָלקלאָר; אַ קאָלומניסט (צו ערשט בײַם „טאָג־מאָרגן זשורנאַל“ און שפּעטער בײַם פֿאָרווערטס), ווי אויך אַ לערער פֿון קינדער אין ייִדישע זונטיקשולן און זומער־קאָלאָניעס.
ער האָט שטאַרק ליב געהאַט צו זינגען ייִדישע פֿאָלקסלידער. אַ טייל פֿון זיי האָט דער פֿאָלקלאָריסט, איציק גאָטעסמאַן, שפּעטער דיגיטאַליזירט פֿאַר זײַן בלאָג, „דאָס ייִדישע ליד פֿון דער וואָך“. אָט קען מען הערן, אין רעקאָרדירונגען געמאַכט דורך דער עטנאָמוזיקאָלאָגין רות רובין, ווי ער זינגט די באַלאַדע [„צוויי ברידער“] און דאָס ליד [„צי געדענקסטו“].
במשך פֿון 30 יאָר האָט ער אָנגעפֿירט מיט צײַטונג־רובריקן געווידמעט דעם ייִדישן פֿאָלקלאָר און געענטפֿערט פֿראַגעס פֿון די לייענער וועגן ייִדישער סטיליסטיק. איינע פֿון זײַנע לייענערינס אין יענע יאָרן איז געווען אַ יונגע ברײַנדל קירשנבלאַט־גימבלעט, וואָס איז שפּעטער אַליין געוואָרן אַן אָנגעזעענע פֿאָרשערין פֿון ייִדישן פֿאָלקלאָר.
בעת אַן אינטערוויו מיט קריסטאַ וויטני בײַם ייִדישן ביכער־צענטער, דערציילט קירשנבלאַט־גימבלעט דעם אומדערוואַרטן אופֿן, ווי אַזוי יונין האָט איר געהאָלפֿן געפֿינען ייִדישע ביכער.
איינע פֿון יונינס תּלמידות איז געווען די ייִדיש־לערערין און אַרכיוויסטקע, געלע שווייד־פֿישמאַן ז״ל. אָט דערציילט זי קריסטאַ וויטני ווי אַזוי זי האָט, אַ דאַנק יונינען, זיך דערוווּסט, אַז זי האָט אַ ייִדישן נאָמען.
ס׳רובֿ פֿון זײַנע לידער זענען געוואָרן שטאַרק פּאָפּולער נאָך דעם ווי אַנדערע האָבן צוגעשטעלט מוזיק דערצו. אַ טייל פֿון די לידער האָבן אַזוי אויסגענומען צוליב זייער פֿאָלקסטימלעכקייט, אַז ווייניק מענטשן ווייסן הײַנט אַז יונין האָט אָנגעשריבן דעם טעקסט. אַ בײַשפּיל דערפֿון איז „דער ייִד דער שמיד‟ (מוזיק פֿון וולאַדימיר חפֿץ), געזונגען דאָ פֿון סימע מילער.
און אָט קענט איר הערן אַ רעקאָרדירונג פֿון זײַן ליד „זינג שטיל‟, מוזיק פֿון שלום סעקונדע, געזונגען פֿון דער האָלענדישער זינגערין לוסעט וואַן דאַן בערג.
צו לייענען יונינס נעקראָלאָג אין דער ניו־יאָרק טײַמס גיט אַ קוועטש דאָ.
כּבֿוד זײַן ליכטיקן אָנדענק.
Did you know that only 2% of Forward readers donate to support our nonprofit newsroom? That 2% make it possible for millions to read the Forward without a paywall or subscription — removing any barriers to the full and fair Jewish story.
But while the Forward is free to read, it isn’t free to produce. Big stories — like deep dives into the antisemitism data, political scoops or reporting trips to college campuses — take months of research and fact-checking. All while we keep you informed of what you need to know each day.
— Rachel Fishman Feddersen, Forward Publisher & CEO
Support our mission to tell the Jewish story fully and fairly.
