טשיקאַוועסן: אַ ירושה פֿון 200 ייִדישע חפֿצים געפֿינט אַ הייםTidbits: An inheritance of 200 pieces of Judaica finds a home
דעבאָראַ בראָדי, אַ לערערין פֿון קינדער מיט ספּעציעלע באַדערפֿענישן, האָט זיי געלאָזט אָנטאַפּן די זאַכן.
דעבאָראַ בראָדיס , גאַסטצימער, אין מערילאַנד Photo by Jonathan Edelman
Tidbits is a Forverts feature of easy news briefs in Yiddish that you can listen to or read, or both! If you read the article and don’t know a word, just click on it and the translation appears. Listen to the report here:
נאָך דעם ווי דעבאָראַ בראָדי, אַ לערערין אין מערילאַנד, איז געשטאָרבן אין פֿעברואַר, האָט איר טאָכטער, ריי אַן קיילי, נישט געוווּסט וואָס צו טאָן מיט די כּלערליי ייִדישע חפֿצים, וואָס די מאַמע האָט איבערגעלאָזט.
אויף די פּאָליצעס אין דער מאַמעס גאַסטצימער געפֿינען זיך מער ווי 50 חנוכּה־לאָמפּן. אויף דער וואַנט הענגען אַ טוץ קערות לעבן קונסטווערק אויף ייִדישע טעמעס. און אָן אַ שיעור דריידלעך, קידוש־בעכערס און שופֿרות געפֿינען זיך אין יעדן ווינקל פֿונעם הויז אין ראָקוויל, מערילאַנד.
במשך פֿון 35 יאָר האָט בראָדי אָנגעקליבן מער ווי 200 תּשמישי־קדושה, וואָס זי האָט געניצט מיט אירע „היברו סקול“ (תּלמוד־תּורה)־תּלמידים — קינדער מיט ספּעציעלע באַדערפֿענישן.
„זי האָט זיי קיין מאָל נישט געזאָגט: ׳ריר עס נישט אָן, ס׳קען זיך צעברעכן׳,“ האָט קיילי דערקלערט. „פֿאַרקערט. זי האָט געזאָגט: ׳טאַפּ עס אָן, נעם נאָך עפּעס.“
בראָדי, וואָס די משפּחה האָט זי גערופֿן „באָבע קוקי“, האָט נישט אַליין געזאַמלט די זאַכן. איר לעבנס־באַגלייטער, דזשיי בריל, האָט עס מיטגעטאָן מיט איר.
אָבער נאָך דעם ווי בראָדי, 76 יאָר אַלט, און בריל, 74 יאָר אַלט, זענען ביידע געשטאָרבן אין פֿעברואַר האָבן אירע יורשים גענומען פֿרעגן: וואָס וועט מען איצט טאָן מיט דער קאָלעקציע?
„יעדער פֿון אונדז האָט גענומען עפּעס וואָס געפֿעלט אונדז אָבער מיר האָבן נישט געוואָלט פֿאַרקויפֿן די איבעריקע זאַכן. מיר האָבן נישט געוואָלט פֿאַרדינען דערפֿון,“ האָט קיילי געזאָגט.
האָט זי געשריבן אַ בריוול וועגן דער זאַמלונג צו ניק פֿאַקס, וואָס פֿירט אַ סעריע אויף אינסטאַגראַם, „מילעניאַל ירושות“.
ווען פֿאַקס, וואָס איז אַ קאַטויל, האָט דערזען די בילדער פֿון אַלע ייִדישע חפֿצים, האָט עס אים דערמאָנט אין די בר־מיצווה שׂימחות פֿון זײַנע מיט־תּלמידים מיט יאָרן צוריק. האָט ער אַרויסגעלאָזט אַ קורצן ווידעאָ וועגן דער קאָלעקציע פֿאַר זײַנע 200,000 נאָכגייער, פֿרעגנדיק צי עמעצער קען העלפֿן דער משפּחה געפֿינען אַ היים פֿאַר דער זאַמלונג.
דעם צווייטן טאָג האָט יונתן איידלמאַן, דער קוראַטאָר פֿונעם „קאַפּיטאַל ייִדישן מוזיי אויפֿן נאָמען פֿון ליליאַן און אַלבערט סמאָל“ אין וואַשינגטאָן באַקומען צענדליקער בריוו פֿון מענטשן, פֿרעגנדיק צי דער מוזיי קען געפֿינען אַ היים פֿאַר די תּשמישי־קדושה.
איידלמאַן איז געפֿאָרן זען די זאַמלונג און געבליבן געפּלעפֿט. „ס׳איז געווען אויסערגעוויינטלעך. יודאַיִקאַ פֿון ד׳רערד ביז דער סטעליע, וואָס איך האָב נאָך קיין מאָל נישט געזען אין אַ פּריוואַטער היים. ס׳איז געווען זייער גוט דורכגעטראַכט, כּמעט ווי אַן אויסשטעלונג אין אַ מוזיי.“
איצט פּלאַנירט דער „קאַפּיטאַל ייִדישער מוזיי“ אַרײַנצושטעלן די גאַנצע קאָלעקציע אויפֿן צווייטן שטאָק פֿון מוזיי. און פּונקט ווי בראָדי האָט געמוטיקט אירע תּלמידים אָנצורירן די תּשמישי־קדושה, וועט מען די באַזוכער פֿון מוזיי דערלויבן דאָס זעלבע.
צו זען דעם אַרטיקל אויף ענגליש, גיט אַ קוועטש דאָ.
To see the article in English, click here
Why I became the Forward’s Editor-in-Chief
You are surely a friend of the Forward if you’re reading this. And so it’s with excitement and awe — of all that the Forward is, was, and will be — that I introduce myself to you as the Forward’s newest editor-in-chief.
And what a time to step into the leadership of this storied Jewish institution! For 129 years, the Forward has shaped and told the American Jewish story. I’m stepping in at an intense time for Jews the world over. We urgently need the Forward’s courageous, unflinching journalism — not only as a source of reliable information, but to provide inspiration, healing and hope.
Support our mission to tell the Jewish story fully and fairly.
