ייִוואָ לאַנצירט ערשטע אויסשטעלונג פֿון נײַעם אינטערנעץ־מוזייYIVO launches first exhibit of new online museum
די אויסשטעלונג פֿאַר קינדער שילדערט דאָס לעבן פֿון אַ יונג מיידל אין ווילנע דורך בילדער, ווידעאָס, דאָקומענטן און אַפֿילו ווידעאָ־שפּילן.
Image by YIVO Institute for Jewish Research
דער ייִוואָ האָט נעכטן פֿאַרעפֿנטלעכט די ערשטע אויסשטעלונג פֿון זײַן נײַעם „אינטערנעץ־מוזיי אויפֿן נאָמען פֿון ברוס און פֿראַנטשעסקאַ סלאָווין“.
די אויסשטעלונג, געצילעוועט אויף קינדער, שילדערט דאָס לעבן פֿון בעבאַ עפּשטיין, אַ תּלמידה אינעם פֿינפֿטן קלאַס פֿון דער „סאָפֿיע גורעוויטש-גימנאַזיע“, וואָס האָט אַרײַנגעשיקט אַן אויטאָביאָגראַפֿיע אין 1933 צום ייִוואָ ווי אַ טייל פֿון אַ שרײַב־קאָנקורס פֿאַר קינדער. די אויטאָביאָגראַפֿיע, וואָס איז געראַטעוועט געוואָרן דורך דער „פּאַפּירענער בריגאַדע“, און וואָס מע האָט ערשט אַנטדעקט אין 2017 אין ליטע, איז געווען די אינספּיראַציע פֿאַר דער אויסשטעלונג אָבער ווײַט ניט איר הויפּטפֿאָקוס. דורך הונדערטער בילדער, ווידעאָס, דאָקומענטן, אַנימאַציעס און אַפֿילו ווידעאָ־שפּילן, מאָלט זי אַ פֿילפֿאַרביק בילד פֿונעם ייִדישן לעבן אין מיזרח־אייראָפּע בכלל, און פֿון ירושלים ד׳ליטא בפֿרט. די אויסשטעלונג ווערט צעטיילט אויף פֿאַרשידענע קאַפּיטלען לויט דער טעמע, אַרײַנגערעכנט די ייִדישע שולן אין פּוילן, די פּאָליטישע באַוועגונגען בײַ ייִדן, פֿאָלקסגעזונט בײַ ייִדן, דעם ייִוואָ, ייִדיש, זומער־קאָלאָניעס און קוראָרטן און דעם חורבן. יעדער קאַפּיטל דויערט 10 ביז 40 מינוט. בסך־הכּל דויערט עס פֿיר ביז פֿינף שעה “דורכצוגיין” די גאַנצע אויסשטעלונג.
בעבאַ עפּשטיין האָט איבערגעלעבט דעם חורבן און, אַ דאַנק אַ רשימה נעמען פֿון לעבן־געבליבענע, וואָס דער פֿאָרווערטס האָט פּובליקירט באַלד נאָך דער מלחמה, האָט איר פֿעטער זיך דערוווּסט אַז זי געפֿינט זיך אין שוועדן און איר געהאָלפֿן קומען קיין אַמעריקע. די אויסשטעלונג נעמט אַרײַן צענדליקער בריוו פֿון דער משפּחה עפּשטיין אין ווילנע צווישן 1931 ביז 1941 צו קרובֿים אין אַמעריקע, ווי אויך בריוו געשריבן פֿון בעבאַ עפּשטיין אַליין אין די 1940ער, 1950ער און 1960ער יאָרן. בעבאַס איבערלעבונגען אינעם ווילנער געטאָ און אין עטלעכע קאָנצענטראַציע־לאַגערן ווערן איבערגעגעבן דורך אַ ווידעאָ־אינטערוויו, וואָס זי האָט געמאַכט אין 1984 מיטן „חורבן־עדות־פּראָיעקט בײַם קאַליפֿאָרניער אוניווערסיטעט“.
דער „אינטערנעץ־מוזיי אויפֿן נאָמען פֿון ברוס און פֿראַנטשעסקאַ סלאָווין“ איז געגרינדעט געוואָרן אַ דאַנק ברוס סלאָווינס באַשטײַער פֿון דרײַ מיליאָן דאָלאַר לזכר זײַן פֿרוי פֿראַנטשעסקאַ. עס וועט אַרײַננעמען אַ צאָל אינטעראַקטיווע אויסשטעלונגען, סײַ פֿאַר קינדער, סײַ פֿאַר דערוואַקסענע, וואָס באַנוצן זיך מיט די מאַטעריאַלן פֿונעם ייִוואָס אַרכיוו צו שילדערן פֿאַרשידענע אַספּעקטן פֿונעם מיזרח־אייראָפּעיִשן ייִדישן לעבן.
This is a moment of great uncertainty. Here’s what you can do about it.
We hope you appreciated this article. Before you go, we’d like to ask you to please support the Forward’s independent Jewish news this Passover. All donations are being matched by the Forward Board - up to $100,000.
This is a moment of great uncertainty for the news media, for the Jewish people, and for our sacred democracy. It is a time of confusion and declining trust in public institutions. An era in which we need humans to report facts, conduct investigations that hold power to account, tell stories that matter and share honest discourse on all that divides us.
With no paywall or subscriptions, the Forward is entirely supported by readers like you. Every dollar you give this Passover is invested in the future of the Forward — and telling the American Jewish story fully and fairly.
The Forward doesn’t rely on funding from institutions like governments or your local Jewish federation. There are thousands of readers like you who give us $18 or $36 or $100 each month or year.
Support our mission to tell the Jewish story fully and fairly.
